Pałac w Gliśnie — rezydencja, uzdrowisko na węglu brunatnym i kasyno
Glisno to wieś w gminie Lubniewice, w której późnobarokowy pałac z 1793 roku był kolejno rezydencją prezydenta pruskiej Kamery, zakładem kąpielowym opartym na węglu brunatnym i luksusowym kasynem z hotelem. Dziś w parku stoją jeszcze rodowe mauzoleum i sztuczna ruina.
Od rezydencji do uzdrowiska i kasyna
Wieś ma metrykę średniowieczną i należała do kolejnych rodów rycerskich, a w czasach nowożytnych do von Waldowów z pobliskich Lubniewic. Budowę pałacu rozpoczęto w 1793 roku na zlecenie Friedricha von Posera, prezydenta pruskiej Kamery. Obok powstały fabryka ałunu i fabryka jedwabiu.
W latach 20. XIX wieku założono tu kąpielisko lecznicze oparte na lokalnych złożach węgla brunatnego — według opisu jedyne takie uzdrowisko w regionie. Kolejny właściciel, Israel Moses Henoch, zaadaptował pałac na luksusowe kasyno z hotelem. Karl Otto von Wartenberg porzucił uzdrowisko, skupił się na rolnictwie i utworzył z dóbr ordynację; na miejscu zabudowy uzdrowiskowej stanął folwark.
Pałac, mauzoleum i park
Pałac jest parterowy, murowany z cegły, w części podpiwniczony, z dachem mansardowym i lukarnami. W osi znajduje się owalna sala nakryta kopułą; od frontu prowadzą schody z kolumnowym portykiem, od ogrodu schody i taras. Nad wejściem tarasowym, w półkolistym ryzalicie, widać herb von Wartenberg.
Krajobrazowy park ma około 28 ha. Ok. 200 m na zachód od pałacu stoi niewielkie mauzoleum rodu von Wartenberg; nad ostrołukowym wejściem herby rodzin von Wartenberg i von Kalckreuth. W zespole jest też pawilon parkowy w formie sztucznej ruiny oraz oficyna.
Po 1945 roku
Majątek upaństwowiono i przekształcono w państwowe gospodarstwo rolne. Pałac do lat 60. stał nieużytkowany w złym stanie, w 1967 roku wydzierżawiono go Kaliskiej Wytwórni Pluszu i Aksamitu na ośrodek kolonijny (remont w latach 1968–1972), w latach 70. korzystała z niego firma Rurotex, a od 1978 roku Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolniczego w Lubniewicach.
Praktycznie
Glisno leży w gminie Lubniewice w powiecie sulęcińskim (woj. lubuskie), na południe od Lubniewic. Aktualnego sposobu użytkowania pałacu i zasad wejścia nie udało się potwierdzić — przed wizytą sprawdź stronę palac-glisno.pl lub zapytaj w urzędzie gminy. Zespół jest wpisany do rejestru zabytków.
Dlaczego to nie zabytkowa perełka
Aktualna dostępność pałacu i wnętrz nie jest potwierdzona, więc nie spełnia twardego wymogu dostępności ikony.
Źródła
- Pałac w Gliśnie — Wikipedia — https://pl.wikipedia.org/wiki/Pa%C5%82ac_w_Gli%C5%9Bnie
- Glisno (gmina Lubniewice) — Wikipedia — https://pl.wikipedia.org/wiki/Glisno_(gmina_Lubniewice)