Dawny kościół ewangelicki w Śliwicach — „ruina”, która ma dach
Jeśli szukasz w sieci „ruin kościoła ewangelickiego w Śliwicach”, znajdziesz ten opis w Wikipedii i w przewodnikach. Na miejscu, przy ul. ks. dr. Sychowskiego, zobaczysz jednak coś innego: ceglany, neogotycki budynek z dachem i oknami, stojący za ogrodzeniem pod starym dębem. To nie ruina — to dawna świątynia, która od wojny czeka na nowe przeznaczenie.
Parafia, która zniknęła w ćwierć wieku
Ewangelicką parafię w Śliwicach powołano w 1887 roku. Należało do niej około 40 okolicznych miejscowości. Kościół zbudowano w latach 1896–1897 (część źródeł podaje ok. 1896 roku) przy wsparciu Gustav-Adolf-Verein — stowarzyszenia wspierającego protestanckie wspólnoty w diasporze. W 1913 roku parafia liczyła 739 członków. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości ludność niemiecka masowo wyjeżdżała i w 1931 roku wspólnota liczyła już tylko 145 osób. Kościół działał do 1945 roku. Obok niego zachował się cmentarz ewangelicki.
Daty w źródłach nie są spójne. Przewodnik powiatu tucholskiego w jednym miejscu podaje, że ewangelicki zbór w Śliwicach zbudowano w 1893 roku, a w innym, że kościół wzniesiono w latach 1896–1897, i nazywa go ruiną. Ten sam przewodnik pisze, że cmentarz obok zboru uległ zniszczeniu w 1945 roku, choć inne opisy mówią o zachowanym cmentarzu. Tę niespójność podajemy wprost. Najbardziej aktualnym źródłem o stanie budynku jest ogłoszenie o sprzedaży z 2024 roku i zdjęcia z 2025 roku.
Po wojnie
Po 1945 roku budynek przejęła miejscowa Gminna Spółdzielnia. W lutym 2024 roku spółdzielnia wystawiła go na sprzedaż: jednokondygnacyjny obiekt o powierzchni użytkowej 270 m², ze wszystkimi przyłączami, nieogrzewany i objęty ochroną konserwatorską, za 299 tys. zł. Nie znaleźliśmy informacji, czy transakcja doszła do skutku. Zdjęcia z lutego 2025 roku pokazują budynek z dachem i oknami, za ogrodzeniem.
Praktycznie
Dojazd: Śliwice, ul. ks. dr. St. Sychowskiego 48, kilkaset metrów od kościoła św. Katarzyny; przycisk „Nawiguj” prowadzi pod budynek. Zwiedzanie: obiekt nie jest udostępniany — oglądasz go z ulicy, zza ogrodzenia. Czas: ok. 10–15 minut. Najlepiej połączyć ze spacerem do groty z Lourdes i cmentarza parafialnego w tej samej wsi. Własność i stan budynku mogą się zmienić — sprawdź przed wyjazdem.
Dlaczego to nie zabytkowa perełka
Budynek nie jest udostępniany — oglądasz go tylko z ulicy, a zabytkowa perełka musi być fizycznie dostępna dla zwiedzających.
Źródła
- KAI (eKAI.pl) — Kościół poewangelicki w Śliwicach wystawiony na sprzedaż (14.02.2024) — https://www.ekai.pl/kosciol-poewangelicki-w-sliwicach-wystawiony-na-sprzedaz/
- fotopolska.eu — Śliwice, kościół ewangelicki (opis i lokalizacja, ul. Sychowskiego 48) — https://fotopolska.eu/Kosciol_ewangelicki_Sliwice
- Wikipedia — Śliwice (województwo kujawsko-pomorskie) — https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Aliwice_(wojew%C3%B3dztwo_kujawsko-pomorskie)
- Wikimedia Commons — Evangelical church in Śliwice (zdjęcia z 18.02.2025) — https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Evangelical_church_in_%C5%9Aliwice
- Starostwo Powiatowe w Tucholi — Bory Tucholskie. Przewodnik turystyczny po powiecie tucholskim (2021) — https://portal.tucholski.pl/asp/pliki/2021/07/przewodnik-turystyczny-tuchola-web.pdf