Drewniany kościół w Kicinie — parafia Kochanowskiego, w której poeta nigdy nie był
Modrzewiowy kościół z 1751 roku i prawdziwa historia Jana Kochanowskiego jako proboszcza Kicina.
Czytaj dalej →Dąb szypułkowy sprzed 500–600 lat i trzy niepotwierdzone legendy — od Grunwaldu po Napoleona
Kiedy ktoś mówi „dąb Bartek”, większość z nas myśli o słynnym dębie z Zagnańska w Świętokrzyskiem. W Owińskach pod Poznaniem, przy ulicy Cysterek, nieopodal dawnego klasztoru cysterek, rośnie drugi Bartek. To dąb szypułkowy o obwodzie około 770 cm i wysokości około 31 metrów, szacowany na 500–600 lat. Od 1956 roku jest pomnikiem przyrody.
Owiński Bartek to dąb szypułkowy (Quercus robur). Obwód pnia wynosi według gminy Czerwonak 770 cm, a pierśnica, czyli średnica mierzona na wysokości piersi, około 247 cm. Opisy podają wysokość „około 30 metrów” albo dokładnie 31 metrów. Za pomnik przyrody uznano go 15 listopada 1956 roku.
Wiek drzewa to szacunek, nie pomiar. Gmina pisze o około 600 latach, a portal Parku Krajobrazowego Puszcza Zielonka o ponad 500 latach, „niektórzy szacują nawet 600”. Uczciwiej więc mówić o widełkach 500–600 lat. Parafia w Owińskach pisze, że dąb stoi nad Owińską Strugą od co najmniej 500 lat.
Bartek nie jest w gminie samotny. Gmina Czerwonak liczy 63 pomniki przyrody, w tym 58 pojedynczych drzew, a dąb z Owińsk wymienia jako najciekawszy z nich. Rośnie w południowo-wschodniej części wsi, w sąsiedztwie dawnego zespołu klasztornego.
Najciekawsze w tym drzewie są opowieści. Według pierwszej, przytaczanej przez gminę Czerwonak, dąb kazał posadzić król Władysław Jagiełło na pamiątkę chrztu Litwy i zwycięstwa nad Krzyżakami pod Grunwaldem. Wersja z portalu Puszczy Zielonki dodaje szczegół, od którego drzewo ma imię: posadził je rycerz Bartek, który wrócił spod Grunwaldu i wykonał rozkaz króla. Bitwa odbyła się w 1410 roku. Gdyby legenda była prawdziwa, dąb miałby dziś ponad 600 lat, czyli tyle, ile zakłada górna granica szacunków.
Druga opowieść mówi, że w 1806 roku drzewo podziwiał cesarz Napoleon, przejeżdżając przez Owińska. Sam pobyt Napoleona we wsi potwierdzają parafia i powiat poznański, według których cesarz oglądał wtedy kościół i klasztor cysterek. Czy zatrzymał się przy dębie, tego nie wiadomo. Autorzy portalu Puszczy Zielonki piszą wprost, że tę część „trudno dziś zweryfikować”.
Trzecie podanie łączy dąb z powstaniem wielkopolskim: w jego korzeniach miał być ukryty żelazny krzyż upamiętniający poległych powstańców. Portal Puszczy Zielonki dodaje, że dotknięcie pnia ma przynosić szczęście i zdrowie, a dawniej odbywały się tu lokalne uroczystości mieszkańców. Żadna z tych historii nie ma potwierdzenia w dokumentach, więc traktuj je jako część lokalnej tradycji, nie jako fakty.
Dąb rośnie przy ul. Cysterek w Owińskach (gmina Czerwonak, powiat poznański), przy drodze, więc można do niego podejść o każdej porze. Z Poznania dojedziesz drogą wojewódzką nr 196. Ze stacji kolejowej Owińska idzie się około 10 minut, a obok przebiega trasa rowerowa R3. Na obejście drzewa i zdjęcia wystarczy kwadrans.
Bartek to dobry przystanek na trasie po Owińskach. W tej samej wsi są zespół pocysterski z barokowym kościołem, Park Orientacji Przestrzennej, pałac von Treskowów i kładka nad Wartą.